ikonka telefonu

+48 732 732 739

kancelaria@babiarz.com.pl

Siedziba:

ul. Norberta Barlickiego 2, Bielsko-Biała

Filia:

ul. Szewska 14, Andrychów

Ochrona dóbr osobistych

ochrona dóbr osobistych adwokat

Pojęcie „dóbr osobistych” jest pojęciem bardzo często pojawiającym się w mediach, rozmowach, Internecie. Bardzo często występuje ono również w kontekście ich naruszenia oraz prawnych możliwości ochrony przed takim naruszeniem. Warto zatem dowiedzieć się, czym tak naprawdę są dobra osobiste oraz jakie mamy możliwości ich ochrony w przypadku naruszenia.

Czym są dobra osobiste?

Dobra osobiste to prawa niemajątkowe, przysługujące każdej osobie fizycznej, jak i prawnej, związane bezpośrednio z daną, konkretną osobą. Odnoszą się przede wszystkim do godności człowieka.

Przepisy prawne nie wskazują żadnej legalnej definicji tego pojęcia, natomiast w Kodeksie Cywilnym znaleźć możemy przykładowe wyliczenie tychże dóbr osobistych. Dobrem osobistym będzie zatem między innymi zdrowie, wolność, swoboda sumienia, nazwisko, wizerunek, tajemnica korespondencji, twórczość, nietykalność.

Katalog dóbr osobistych, jest katalogiem otwartym, co oznacza, że dobrem osobistym osoby fizycznej, bądź prawnej, będą wszelkie uznane przez społeczeństwo wartości, niekoniecznie określone przez ustawodawcę. Definicja dóbr osobistych nieustannie poszerzana jest przez naukę.

Ochrona dóbr osobistych

Dobra osobiste objęte są bezpośrednią ochroną prawną, określoną przepisami Kodeksu Cywilnego, jak i innych ustaw szczególnych. Ochrona ta dotyczy zarówno osób fizycznych, jak i osób prawnych, a zakaz jakiejkolwiek ingerencji w dobra osobiste jest prawem bezwzględnym i niezbywalnym, co oznacza, że przysługują każdemu od początku istnienia (urodzenia) do samego końca i nie można się ich zrzec.

Zgodnie z art. 24 Kodeksu Cywilnego każdy, kogo dobra osobiste zostały naruszone przez cudze działanie, może żądać zaniechania takiego działania chyba, ze nie jest ono bezprawne. Warto zaznaczyć, iż o tym, czy dane dobro osobiste zostało naruszone przez osobę trzecią nie decyduje subiektywne odczucie osoby, a powszechnie uznawane przez społeczeństwo normy i granice, po przekroczeniu których możemy mieć do czynienia z naruszeniem dóbr osobistych. Bezprawność naruszenia danego dobra osobistego jest o tyle istotna, iż wielokrotnie dobra osobiste naruszane są zgodnie z prawem, np. w sytuacji więźnia osadzonego w zakładzie karnym, którego dobro osobiste w postaci wolności niewątpliwie jest naruszone, jednakże nie w sposób bezprawny.

W jaki sposób bronić się w sytuacji naruszenia dobra osobistego?

W przypadku bezprawnego naruszenia dóbr osobistych istnieje kilka możliwości dochodzenia ochrony swoich praw, w zależności od rodzaju naruszonego dobra, sposobu, w jaki zostało ono naruszone, czy też stopnia tego naruszenia.

Jednym z najpowszechniejszych sposobów na ochronę naruszonego dobra osobistego jest żądanie zadośćuczynienia lub odszkodowania za jego naruszenie. Osoba, której dobra osobiste zostały naruszone ma bowiem prawo żądania od sprawy tego naruszenia stosownego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz odszkodowania mającego pokryć ewentualne straty materialne będące konsekwencją naruszenia dobra osobistego.

W przypadku wystąpienia na drogę sądową z powództwem o zadośćuczynienie z tytułu naruszenia dóbr osobistych, rolą Sądu będzie przede wszystkim ustalenie zasadności zasądzenia zadośćuczynienia, jak i ustalenie odpowiedniej kwoty stanowiącej rekompensatę za doznaną krzywdę. Należy pamiętać, iż nie jest możliwym precyzyjne określenie wysokości krzywdy oraz odpowiadającego jej zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie danego dobra osobistego. Każda sytuacja winna być badana przez Sąd indywidualnie, w odniesieniu do konkretnej osoby fizycznej lub prawnej, której dobro osobiste zostało naruszone. Wielokrotnie określenie odpowiedniej kwoty stanowiącej zadośćuczynienie za doznaną krzywdę przysparza wiele problemów, zarówno osobie występującej z takim powództwem, jaki Sądowi rozpoznającemu sprawę, który posiada dużą swobodę orzekania w tym zakresie.

Poza świadczeniem pieniężnym, osobie, której dobro osobiste zostało naruszone przysługuje również prawo do żądania, aby sprawca zaniechał dalszego takiego działania. Na skutek wniesionego powództwa, Sąd może również nakazać sprawcy konkretne zachowanie, bądź też określonych zachowań osobie naruszającej dobra osobiste zakazać.

Bardzo częste w praktyce jest również żądanie osoby, której dobra osobiste zostały naruszone, aby sprawca złożył oświadczenie odpowiedniej treści, np. publicznie w gazecie, czy za pośrednictwem social mediów przyznał się do nieodpowiedniego postępowania i przeprosił osobę, której dobra osobiste naruszył.

Nic nie stoi również na przeszkodzie aby dochodzić kilku środków ochrony przed naruszeniem dóbr osobistych jednocześnie. Z uwagi na różnorodność przysługujących środków ochrony, jak i samego katalogu dóbr osobistych, w takiej sytuacji warto skorzystać z adwokata, który wskaże, które rozwiązanie w danej sytuacji będzie najbardziej korzystne, jak również przygotuje stosowny pozew oraz niezbędne dowody uzasadniające żądanie osoby, której dobra osobiste zostały naruszone.

17.09.2021 r.

apl.adw. Justyna Lasek

Polecane artykuły